ในยุคของ Industry 4.0 ความท้าทายใหญ่ที่สุดไม่ใช่การซื้อเครื่องจักรใหม่ แต่คือการทำอย่างไรให้เครื่องจักรยุคเก่า (Legacy Machines) ที่ไม่มีแม้แต่พอร์ต LAN หรือ Wi-Fi สามารถส่งข้อมูลเข้าสู่ระบบส่วนกลางได้ บทความนี้จะแนะนำแนวทางการสร้าง OPC UA Gateway เพื่อเปลี่ยนสัญญาณไฟฟ้าพื้นฐานให้กลายเป็นข้อมูลดิจิทัล
ทำไมต้อง OPC UA?
OPC UA (Open Platform Communications Unified Architecture) คือมาตรฐานการสื่อสารที่ปลอดภัยและน่าเชื่อถือที่สุดในวงการอุตสาหกรรม ช่วยให้เครื่องจักรต่างยี่ห้อคุยกันได้ผ่านโครงสร้างข้อมูลที่เป็นสากล
ขั้นตอนการเปลี่ยนเครื่องจักรให้เป็น Smart Machine
- Hardware Selection: ใช้ Microcontroller หรือ Industrial PC ขนาดเล็ก เช่น Raspberry Pi หรือ PLC ที่รองรับ OPC UA
- Sensor Integration: ติดตั้งเซนเซอร์ภายนอก (เช่น CT Clamp วัดกระแสไฟ, เซนเซอร์สั่นสะเทือน หรือ Limit Switch) เพื่อดึงสถานะจากเครื่องจักรโดยไม่ต้องยุ่งกับบอร์ดเดิม
- Data Conversion: เขียนโปรแกรมเพื่อรับค่าจาก Input/Output (I/O) แล้วแปลงเป็น Node ในระบบ OPC UA
ตัวอย่าง Code เบื้องต้น (Python - AsyncUA)
นี่คือตัวอย่างการสร้าง Server จำลองเพื่อประกาศค่าสถานะของเครื่องจักรผ่านโปรโตคอล OPC UA:
import asyncio
from asyncua import Server
async def main():
# สร้าง Server
server = Server()
await server.init()
server.set_endpoint("opc.tcp://0.0.0.0:4840/freeopcua/server/")
# ตั้งค่า Namespace
uri = "http://examples.freeopcua.github.io"
idx = await server.register_namespace(uri)
# สร้าง Object สำหรับเครื่องจักร
myobj = await server.nodes.objects.add_object(idx, "LegacyMachine01")
# สร้างตัวแปร Status (เช่น 0 = Stop, 1 = Run)
status_var = await myobj.add_variable(idx, "MachineStatus", 0)
await status_var.set_writable()
async with server:
print("OPC UA Gateway is running...")
while True:
await asyncio.sleep(1)
# ตัวอย่าง: อ่านค่าจาก GPIO แล้ว Update ลง OPC UA
# await status_var.write_value(new_status)
if __name__ == "__main__":
asyncio.run(main())
สรุป
การทำ OPC UA Gateway คือทางเลือกที่คุ้มค่าที่สุดสำหรับโรงงานที่ต้องการทำ Digital Transformation โดยไม่ต้องลงทุนเปลี่ยนเครื่องจักรใหม่ทั้งหมด เพียงแค่มี Gateway ที่เหมาะสม คุณก็สามารถดึงข้อมูล Real-time ไปทำ Dashboard หรือระบบ Predictive Maintenance ได้ทันที
การเชื่อมต่อเครื่องจักร, OPC UA Gateway, อุตสาหกรรม 4.0, ระบบ IoT
